Yaylaya giden yük, yolun takvimine bağlıdır
Rize'de yayla, bir tatil yerinden çok bir yaşam biçimidir. Çamlıhemşin'de Ayder'in üstündeki Pokut, Elevit ve Kavrun, İkizdere'de Anzer gibi yaylalara aileler yaz aylarında çıkar, evlerini açar, sonbaharda yeniden köye ya da şehre iner. Ayder ve çevresindeki pansiyonlar ise yaz sezonu boyunca ziyaretçi ağırlar.
Bu evlere ve pansiyonlara malzeme göndermenin ilk kuralı şudur: yük, yolun izin verdiği zaman gider. Yükseklerdeki yaylaların yolları kışın karla kapanır ve kar kalkmadan açılmaz. Hangi haftada açılacağı her yıl kışın ne kadar sert geçtiğine göre değişir. Bu yüzden yayla gönderilerinde kesin bir tarih yerine bir zaman aralığıyla plan yapmak daha gerçekçidir.
Önce yolu tanıyın
Yaylaya malzeme göndermeden önce şu soruların cevabını bilmek işi çok kolaylaştırır:
- Yol asfalt mı, stabilize mi, toprak mı? Ayder'e asfalt yolla çıkılır; daha yukarıdaki yaylaların çoğu dar ve yer yer topraktır.
- Yol ne kadar geniş? İki aracın karşılaştığında geçip geçemeyeceği, kamyonetin dönüş yapabileceği bir yer olup olmadığı önemlidir.
- Ev yoldan ne kadar uzakta? Yayla evlerinin bazılarına araç yolundan birkaç yüz metre patikayla yürünür.
- Bu yıl yol açıldı mı? En güvenilir bilgi, yaylada evi olan komşulardan ya da muhtarlıktan gelir.
Bu bilgileri bize iletirseniz hangi aracın nereye kadar gidebileceğini birlikte belirleriz.
Büyük araçtan küçük araca
Ankara'dan gelen araç yayla yollarına uygun değildir. Yük, vadinin uygun bir noktasında ya da ilçe merkezinde kamyonete veya pikaba aktarılır. Çamlıhemşin'e giden yükte bu aktarma çoğunlukla Ardeşen'de ya da ilçe merkezinde, İkizdere'ye giden yükte ise ilçe merkezinde ya da vadi yolunun uygun bir noktasında yapılır. Aktarma işin bir parçasıdır ve fiyata baştan yazılır.
Aktarma gerektiren yüklerde paketleme daha da önemlidir. Eşya iki kez yüklenip indirileceği için:
- Ağır mobilyaları sökülebilir parçalar halinde gönderin. Yayla evlerinin merdivenleri dar ve diktir.
- Kolileri iki kişinin rahat taşıyabileceği ağırlıkta tutun.
- Her koliye hangi odaya gideceğini yazın.
- Cam, ayna ve tabak gibi kırılacak eşyayı ayrı ve belirgin şekilde işaretleyin.
Ne zaman göndermeli?
Yol açılmadan önce malzemeyi hazır etmek isteyen aileler ve pansiyonlar için iki seçenek vardır:
- İlçe merkezine ara teslim. Yük, ilçe merkezindeki bir yakınınızın evine, dükkânınıza ya da bir depoya bırakılır. Yol açıldığında yaylaya çıkarılması ayrıca planlanır.
- Yolun açılış haftasına göre gönderi. Yolun açıldığı haber alındığında yük Ankara'dan yola çıkar ve doğrudan yaylaya, aktarmayla teslim edilir.
Pansiyonlar için ilk seçenek genellikle daha rahattır: sezon açılışında yol açılır açılmaz bütün malzeme tek seferde yukarı çıkar. Sezon ortasında eksik kalan bir malzeme için ise yol açık olduğundan daha kısa bir planla gönderi yapılabilir.
Sis, yağmur ve ahşap ev
Yaylalarda hava hızlı değişir. Sabah açık olan bir gün öğleden sonra sise bürünebilir, sis de yağmura döner. Bu, hem yolculuğu yavaşlatır hem indirmeyi zorlaştırır. Kumaş eşyayı ve yatakları mutlaka naylonla kapatın; ahşap mobilyayı battaniye ve streçle sarın. Ayrıntılı öneriler yağmurlu havada eşya taşıma yazımızda.
Kışı kapalı geçiren yayla evlerinde içerisi nemli olabilir. Yeni yatak ya da kumaş eşyayı yerleştirmeden önce evi bir gün havalandırmak, eşyanın daha uzun ömürlü olmasını sağlar.
Pansiyonlar için kısa bir kontrol listesi
- Oda sayısına göre yatak, nevresim, havlu listesi
- Mutfak ekipmanı ve masa-sandalye sayısı
- Şofben, ısıtıcı gibi cihazların kutulu ve etiketli olması
- Her kalemin hangi odaya ya da kata gideceğinin yazılı olması
- Teslim günü yaylada malzemeyi teslim alacak birinin bulunması
Bu tür toplu gönderilerin nasıl taşındığını yayla evi ve pansiyon malzemesi sayfamızda anlattık.